Enedina lanak itoa egon zen goiz goizetik. Enpresak informatikako teknikariak behar zituen eta berari zegokion hautaketa. Agendan begiratu zuen. Beste elkarrizketa bat gelditzen zitzaion. Azkena! Txostena errepasatu zuen eta hautagaiaren bila atera zen.
Bere adineko gizona
zen. Dotorea, hezibide onekoa. Sartzera gonbidatu zuen eta bere burua aurkezten
hasi zen.
— Enedina Gil,
enpresaren Giza Baliabideen arduraduna eta …
Momentu horretan,
gizonak kopetako ilea altxatu zuen orban bitxi bat agerian utzita.
Hori ikustean,
Enedinak ezin izan zuen jarraitu.
Orban horrek,
distiraldi batean, bere haurtzarora bueltan eraman zuen.
Berehala, “abesti
hura” bere buru barruan jotzen hasi zen:
Queba, quebi con
el etaeru.
Quelau, quebos
con el etasei.
Zortea berea!
Bulegotik atera behar izan zuen dei bat erantzutera eta horrela,
elkarrizketarekin jarraitu baino lehen, baretzeko minutu batzuk izan zituen.
Denbora gutxitan
bere bizitzako ia ahaztuta zeukan garai hura bere aurretik pasa zen oso azkar
baina, aldi berean, zehatz-mehatz ikusita…
Euskal Herriko
ezagutu zuen lehen herrian zegoen. Bere familiak, garai hartan askok egiten
zuten bezala, “iparraldera” joatea erabaki zuen. Jaioterriko egoera zaila zen.
Lan gutxi zegoen eta aitaren soldatak ez zuen jateko nahikoa ematen.
Gurasoek, beraien
betiko bizitza atzera utzita, seme-alabentzako etorkizun hobea aurkitu nahi
zuten. Hautatzeko aukera eman nahi zieten.
Orduan Enedinak ez
zituen ezagutzen itzulbiderik gabeko bidai haien ondorioak.
Beraientzat,
lurralde ezezagun batera ailegatu berriak.
Sorterrikoentzat,
hainbeste jenderen etorrerarekin harrituak.
Une hartan ez
zekien beste lurralde batean zegoenik, kultura ezberdinarekin.
Urteak igaro
beharko lituzkete ulertzen hasteko.
Bere egunerokoak
lehen bezala jarraitzen zuen, bere jaioterrian bezala, inguruko neska-mutilekin
kalean jolasten.
Eraikitzen ari zen
auzo horretan jolasten.
Asfaltatu gabeko
kaleetan jolasten.
Putzu artean
jolasten.
Baina arratsalde
batean sumatzen hasi zen …
Sokan ari ziren,
hain gustukoa zuen abesti arraro harekin.
Aho korapiloa
iruditzen zitzaion.
Queba, quebi con
el etaeru.
Quelau, quebos
con el etasei.
Arratsalde hartan
beste talde bat gerturatu zitzaien. Trenbidearen beste aldekoak ziren.
Berak debekatuta
zeukan trenbideak pasatzea. Amak egunero gauza bera esaten zion:
— Mamá, ¿puedo
ir ya a jugar?
— Vale, pero
¡sin pasar las vías!
Elkarrekin hasi
ziren jolasten baina, ohi bezala, borrokan bukatu zuten.
Enedina mutil
batekin haserretu zen:
— ¡Ya está bien!
¡Déjame en paz, muchacho!
Mutila, oihukatuz,
parrez hasi zen:
— ¿Habéis oído?
Me ha llamado muchacho…
— ¡Eres una
maketa! ¡Tú, maketa!
Arratsalde hartan,
bai, pentsatzen hasi zen.
Etxera
iristerakoan, Enedinak gertatutakoa kontatu zuen:
— Mamá, hoy me
han llamado maqueta. Pero insultándome. ¿Por qué? Una maqueta es un edificio
pequeño ¿no?
— Bueno, bueno,
¡déjate de bobadas! Anda, acaba la comida que va venir tu padre y no he acabado
de prepararle el buzo…
Etxera
iristerakoan, mutilak gertatutakoa kontatu zuen:
— Ama, gaur neska
maketa bat ikusi dot.
— Barriro kontu
bardinegaz? Izena eukiko dau danon moduen.
— Ba, aitagaz berba
eitxen dozunien zuek be, kanpotik datozenak maketuek diela esaten dozue.
— Jan ta egon
ixilik! Aita hasarratu eingo da ez padozu bazkarixe akabetan …
Erantzunak beste
nonbaiten bilatu behar …
Herri hartan bizi
izan zen bitartean, sarritan ikusten zuen trenbidearen beste aldeko mutila eta
beti gauza bera esaten zion:
— ¡Tú, maketa!
— Mirad, ¡ahí va
la maketa!
Kopetan orbana zuen
mutila …
Urteak pasa ziren,
bizitzak leku ezberdinetara eraman zuen Enedina. Bidean zenbait erantzun
aurkitu zituen eta hitz hura ahaztu zuen. Ikasten hasteko lagundu zion hitz
hark.
Egun hartara arte…
Barruko zirrara
kontrolatuz, kopetan orbana zuen gizon harengana itzuli zen eta lanean zentratu
zen.
Elkarrizketa bukatu
eta berarekin atera zen irteeraraino. Ate ondoan zegoenean, atarian zeukaten
erakusketa seinalatuz, komentatu zion:
— Harrigarria da maketa,
ezta?
— Barkatu?
— Gure eraikinaren
maketa. Guretzako berezia da, lankide ohi batek oparitu zigun.
Gizonak ez zuen
ezer erantzun baina, ia ikusezina egin zuen mugimenduagatik, begirada
bereziagatik, Enedina ohartu zen hitz horrek berari ere irekitzen ziola
iraganeko leihotxo bat. Gizona ere gogoratzen hasten zela.
Gero, azken
agurrean, eskuak elkarri emanez, begirada mantenduta eta bere izena
azpimarratuz, kopetan orbana zuen gizonak esan zion:
— Eskerrik asko
zure harreragatik, Enedina, bihotz-bihotzez.
Orduan, bere
buruan, aspalditik ulertutako aho korapiloa jotzen hasi zen:
BAT, BI ETA HIRU
LAU, BOST ETA
SEI.